«Το Χαλέπι στη Συρία συντρίβεται από τις ρωσικές βόμβες, το πυροβολικό της κυβέρνησης και τα χημικά όπλα. Στην έξαψη της μάχης, τουρκικές δυνάμεις και κούρδοι μαχητές στρέφονται ο ένας ενάντια στον άλλον, σε έναν πόλεμο που μετρά χρόνια, αν και αμφότεροι υποτίθεται ότι πολεμούν κοινό εχθρό: το Ισλαμικό Κράτος (...) Η Μέση Ανατολή παραμένει εκρηκτική. Αλλά παραδόξως, μέσα στο χάος αναδύεται μία νέα δύναμη, μία ποιητική και λογοτεχνική δύναμη. Ερχεται με τη μορφή της δημοσιογραφίας που αντιστέκεται, όπως το ρεπορτάζ για τον κηπουρό στο Χαλέπι που σκοτώθηκε από βόμβες ενώ φρόντιζε τα τριαντάφυλλά του και του γιου του, που έμεινε ορφανός. Και έρχεται με τους στίχους δύο ποιητριών, που ανήκουν σε μία αναδυόμενη γενιά αραβικής ποίησης, συχνά γραμμένης από γυναίκες: της Μπετζάν Ματούρ και της Μαράμ αλ Μάσρι - κουρδικής και συριακής καταγωγής αντίστοιχα» αναφέρει το ρεπορτάζ του «Guardian».

Οι στίχοι τους είναι ωμοί αλλά ταυτόχρονα λυρικοί - εμποτισμένοι με τις μνήμες των λαών τους, επικοί όμως και ανθρώπινοι. Οι δύο γυναίκες γράφουν πολύ διαφορετικά. Η ποίηση της Μάσρι περικλείει την ευθραυστότητα της ανθρώπινης φύσης σε μία σκληρή κοινωνία. Είναι μία ποιήτρια που μιλάει για τον έρωτα και τον πόλεμο που κατακυρίευσε τα πάντα.

Από την άλλη πλευρά οι στίχοι της Ματούρ είναι πιο μυστικιστικοί: τοποθετεί τις περιπλανήσεις του λαού της σε ένα πλαίσιο φιλοσοφικού διαλογισμού για το νόημα και τη ματαιότητα της ύπαρξης. «Μόνο μέσω της ποίησης μπορώ να φθάσω στους ορίζοντές μου» είπε η Ματούρ, μιλώντας στον δημοσιογράφο του «Guardian» στην ιρλανδική πόλη Κορκ, έπειτα από μία παρουσίαση της δουλειάς της στη δημοτική βιβλιοθήκη. Οπως είπε η ίδια, μέχρι τώρα δεν έγραφε στα κουρδικά αλλά στα τουρκικά - όμως στο Κορκ διάβασε τα πρώτα της ποιήματα στα κουρδικά.

Η Ματούρ γεννήθηκε το 1968 στην πόλη Μαράς της Νοτιοανατολικής Τουρκίας. Σπούδασε νομικά στην Αγκυρα και εξιστορεί το πώς τη δεκαετία του 1980 οι Κούρδοι φοιτητές ήταν για τα πάντα ύποπτοι και συχνά συλλαμβάνονταν. Το ίδιο συνέβη και στη Ματούρ: την περίοδο 1988-9 φυλακίστηκε για 12 μήνες. Τότε ήταν που άρχισε να γράφει ποίηση.

«Ηταν σε αυτό το σκοτεινό κελί που ξεκίνησαν οι ανακρίσεις. Ετσι σου κλέβουν τον κόσμο σου, στο απόλυτο σκοτάδι. Και όταν οι ανακρίσεις σταμάτησαν, σκέφτηκα "Δεν μπορώ να μετρώ τον χρόνο σε αυτό το αέναο σκοτάδι, πρέπει να βρω έναν άλλον τρόπο για να αισθάνομαι την ύπαρξή μου". Ετσι ξεκίνησα να γράφω ποίηση. Στο μυαλό μου. Για να φέρω πίσω στη ζωή μία ύπαρξη που προσπαθούσαν να εξαφανίσουν. Τα ποιήματά μου αφορούν στην ανοικοδόμηση μιας κατεστραμμένης ύπαρξης» εξήγησε η ίδια. Σήμερα, ιδίως μετά το αποτυχημένο πραξικόπημα στην Τουρκία, οι διώξεις του προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν εναντίον των Κούρδων έχουν ενταθεί ακόμη περισσότερο. «Κανείς δεν αισθάνεται ασφαλής» είπε η Ματούρ, που επιδιώκει να ζήσει στη Βρετανία όπου έχει οικογένεια.

Ο «Guardian» συνάντησε τη Μαράμ αλ Μάσρι στο Παρίσι. «Είναι η τελική εκδίκηση ενάντια σε μία πόλη που ήταν το λίκνο μιας ειρηνικής επανάστασης - μία γενοκτονία εναντίον όλων όσοι δεν φεύγουν μακριά από όσα έχουν και από τους οικογενειακούς τους τάφους. Παρακολουθώ από κοντά την κάθε στιγμή» είπε η Μάσρι αναφορικά με τις εξελίξεις στην πολύπαθη πόλη του Χαλεπίου. «Λένε ότι η ποίηση είναι ένα όπλο αλλά δεν το νομίζω. Γιατί πρέπει τα ποιήματα να είναι όπλα; Αν είναι, απλώς μας επιστρέφουν στον πόλεμο. Η ποίηση πρέπει να είναι το αντίθετο του όπλου, ένα μέσο εγκατάλειψης των όπλων (...) Βλέπω όνειρα για τον πόλεμο. Βρίσκομαι εκεί και δεν βρίσκομαι εκεί. Είμαι εδώ, αλλά η οικογένεια και οι φίλοι μου είναι εκεί στη Συρία - πάνω από όλα, ο λαός μου είναι εκεί» είπε.

Γεννημένη στη Λαττάκεια, περιγράφει το πώς μεγάλωσε σε ένα σταυροδρόμι πολιτισμών: ένα σταυροδρόμι μεταξύ της αραβικής καταγωγής της και της ανατροφής της με τον Μπομπ Ντίλαν, την Τζόαν Μπαέζ και τον Λέοναρντ Κοέν.

Η Μάσρι σπούδασε αγγλική λογοτεχνία στο πανεπιστήμιο της Δαμασκού. Στη διάρκεια της δεκαετίας του 1970 άρχισε να εκδίδει ποιήματα σε πολλές χώρες του αραβικού κόσμου. Τη δεκαετία του 1980 μετακόμισε στη Γαλλία. «Πριν από τον πόλεμο», είπε η Μάσρι, «η γυναίκα μέσα μου ήταν το σύμπαν μου, η πηγή της έμπνευσής μου. Εγινα ευάλωτη, πλήρωσα το τίμημα. Ηταν σαν να γδυνόσουν μπροστά σε κόσμο. Ο δικηγόρος του συζύγου μου χρησιμοποίησε τα ποιήματά μου εναντίον μου όταν πήραμε διαζύγιο. Ο δικαστής συμφώνησε μαζί του ότι η ποίησή μου δεν ήταν συμβατή με τον γάμο, με τη λογική μιας καλής και πιστής συζύγου».

Η Μάσρι επισκέπτεται καταυλισμούς προσφύγων στην Τουρκία και στον Λίβανο και τους διαβάζει την ποίησή της. «Πρέπει να πηγαίνω σε αυτούς τους καταυλισμούς. Είναι το μόνο που μπορώ να κάνω. Δεν μπορώ να πάω στη Συρία - θα με βάλουν αμέσως στη φυλακή ή θα με σκοτώσουν. Δεν μπορείς να κρυφτείς πουθενά. Αυτός δεν είναι αληθινός πόλεμος, γιατί δεν γίνεται μάχη μεταξύ ίσων στρατιωτών, γίνεται μόνο σφαγή» είπε.