Όταν ανακοινώθηκαν τα αναλυτικά στοιχεία των θανάτων λόγω κορονοϊού ανά περιφέρεια και Περιφερειακή Ενότητα από το Υπουργείο Εσωτερικών, εμείς στο επιτελείο των ΕΙΔΗΣΕΩΝ με μια πρώτη επεξεργασία καταλήξαμε στο συμπέρασμα: Δυστυχώς το Κιλκίς κατέχει πανελλαδικά την πρώτη θέση σε νεκρούς αναλογικά με τον πληθυσμό του. Δεν ήταν απλά οι 596 νεκροί του από τους περισσότερους την χώρα.
Ήταν οι περισσότεροι αναλογικά από κάθε άλλη περιφερειακή ενότητα της χώρας.
Η πρώτη ανάγνωση επίσης αναγκαστικά συνέδεε την «μαύρη πρωτιά» σε θύματα με τις χαμηλές-τις χαμηλότερες της χώρας- επιδόσεις του νομού σε εμβολιαστική κάλυψη.
Ωστόσο λίγες ημέρες αργότερα μια αναλυτική στατιστική απεικόνιση την οποία έκανε ο αγρονόμος τοπογράφος μηχανικός του ΕΜΠ και πρώην καθηγητής του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας Νίκος Καρδούλας δίνει πρόσθετες και ανεξερεύνητες διαστάσεις
Τα συμπεράσματα από τη μελέτη του κ. Καρδούλα είναι αποκαλυπτικά.
Σε επίπεδο 13 Περιφερειών της χώρας, η Κεντρική Μακεδονία κατέγραψε τους περισσότερους θανάτους, θρηνώντας υπερδιπλάσιες απώλειες από αυτές τις Αττικής, σε αναλογία πληθυσμού, ενώ στη σειρά κατάταξης ακολουθούν η Δυτική Μακεδονία, η Θεσσαλία και η Ανατολική Μακεδονία - Θράκη.
Σε ό,τι αφορά την κατανομή ανά Περιφερειακή Ενότητα, ο νομός Κιλκίς βρίσκεται στην κορυφή της λίστας με τους περισσότερους θανάτους ανά 100.000 κατοίκους, ακολουθούμενος από άλλους τρεις νομούς της Κεντρικής Μακεδονίας: Σερρών, Πέλλας και Πιερίας. Είναι χαρακτηριστικό πως στις πρώτες 20 της λίστας των 74 Περιφερειακών Ενοτήτων οι 18 βρίσκονται σε Μακεδονία, Θράκη και Θεσσαλία, με τον Πειραιά και τον Κεντρικό Τομέα Αθηνών να κατατάσσονται στην 14η και 19η θέση αντίστοιχα. Η Θεσσαλονίκη κατατάσσεται 11η.
Στις 23 Φεβρουαρίου 2022 το υπουργείο Εσωτερικών έδωσε στη δημοσιότητα τον αριθμό των ληξιαρχικών πράξεων θανάτου λόγω covid-19 ανά Δήμο, για τα έτη 2020 και 2021.
Ο κ. Καρδούλας επεξεργάστηκε τα στοιχεία των 332 Δήμων και τα ομαδοποίησε σε επίπεδο 74 Περιφερειακών Ενοτήτων και 13 Περιφερειών. Παράλληλα, παρέθεσε και τα ποσοστά εμβολιασμού που είχε κάθε περιοχή στις 31 Δεκεμβρίου 2021, σύμφωνα με τα στοιχεία του ΕΟΔΥ, προκειμένου να ερευνηθεί το κατά πόσο η χαμηλή εμβολιαστική κάλυψη συμπίπτει με τους υψηλούς αριθμούς θανάτων. Σημειώνουμε ότι και εμείς στις ΕΙΔΗΣΕΙΣ στα ασφυκτικά χρονικά πλαίσια που επιβάλλονται από το ρεπορτάζ μιας εφημερίδας προβήκαμε στην ενοποίηση των στοιχείων ανά Περιφερειακή ενότητα και καταδείξαμε τα πρώτα στατιστικά ευρήματα.
Ιδού ο πίνακας των 74 περιφερειακών Ενοτήτων όπου καταγράφονται ο συνολικός αριθμός θανάτων στη διετία, ο αριθμός θανάτων ανά 100.000 και τα ποσοστά εμβολιασμού. Με το ν. Κιλκίς στην κορυφή του πίνακα.
Τα στοιχεία είναι συνταρακτικά και χρήζουν άμεσης διερεύνησης. Η τραγωδία στο Κιλκίς δεν είναι απλά η πρωτιά του. Με 756 νεκρούς ανά 100.000 πληθυσμού στο νομό μας καταγράφηκαν μιάμιση φορά περισσότεροι θάνατοι από το δεύτερο στον ίδιο πίνακα ν. Σερρών. Κάπου 60 % περισσότερους από τους τρίτο και τέταρτο του «μαύρου» πίνακα νομούς Πέλλας και Πιερίας και υπερδιπλάσιους από τον έκτο ν. Δράμας, τον έβδομο ν. Ημαθίας κ.ο.κ..
Εδώ κάτι συνέβη και δεν μπορεί ένας παράγοντας να εξηγήσει τη δυσθεώρητη «μαύρη» πρωτιά του νομού. Είναι ο χαμηλός εμβολιασμός αλλά δεν είναι μόνο αυτός. 54% κάλυψη είχαμε στο Κιλκίς και 59% στις Σέρρες. Καμιά λογική επεξεργασία δεν μπορεί να αποδώσει το υπερβάλλον 50% σε νεκρούς του ν. Κιλκίς σε πέντε μονάδες εμβολιαστικής υστέρησης.
Πολύ περισσότερο δεν μπορεί να εξηγηθούν οι διπλάσιοι νεκροί από τη Δράμα από την οποία υστερούσαμε δυο μονάδες εμβολιαστικής κάλυψης.
Είναι λοιπόν ο χαμηλός εμβολιασμός ένας λόγος. Αλλά δεν μπορεί να είναι ο μοναδικός.
Επέκεινα μια άλλη ιδιαιτερότητα του νομού είναι η έλλειψη Μονάδας Εντατικής Θεραπείας στα Νοσοκομεία του και δη του Κιλκίς. Προφανέστατα διαδραμάτισε και αυτός ο παράγων το ρόλο του, αλλά αν εξαιρεθούν κάποιες ημέρες στην διάρκεια του τέταρτου κύματος όταν χρειάστηκε νε αναμένουν διασωληνωμένοι μέχρι και ορισμένες ημέρες ασθενείς του Νοσοκομείου μέχρι να βρεθούν διαθέσιμα κρεβάτια, δεν καταγράφηκε αδυναμία διακομιδής στο δέοντα χρόνο σε ΜΕΘ νοσοκομείων της Θεσσαλονίκης κυρίως.
Ωστόσο σε κάθε περίπτωση μόνο άφρονες δύναται να αποσυνδέσουν εντελώς την έλλειψη ΜΕΘ από τη θλιβερή πρωτιά του νομού.
Ο καθηγητής κ. Καρδούλας συνδέει και συσχετίζει στην έρευνά του τον αριθμό των νεκρών με την πυκνότητα μιας εκάστης περιφερειακής ενότητας.
Σαφέστατα και η πυκνότητα πληθυσμού εξηγεί κάποιες αποκλίσεις π.χ. μεταξύ Αθήνας και Τήλου. Αλλά καμιά διαφορά πυκνότητας δεν μπορεί να εξηγήσει τους διπλάσιους νεκρούς του Κιλκίς από τη Δράμα ή τους κατά 50% περισσότερους νεκρούς από τις Σέρρες.
Τι απομένει; Η καταστροφική δράση των αρνητών στη διαστροφή της συμπεριφοράς ικανής μερίδας πληθυσμού του νομού Κιλκίς. Ασθενείς προσήλθαν στο νοσοκομείο σε οικτρή κατάσταση αφού επηρεασμένοι από τα κηρύγματα ανεύθυνων αρνητών ήλπιζαν ότι «ένα βαρύ συνάχι είναι και θα περάσει»
Στο όνομα της δημοκρατίας κακοποιά στοιχεία διέδιδαν μέσω του διαδικτύου κάθε παλαβομάρα που διακινούσαν κέντρα άγνωστης προέλευσης, ενώ κακοποιός ήταν και η επίδραση διαφόρων «πνευματικών» ή το χειρότερο και μοναστηριών στο όνομα μιας «επανάστασης» απέναντι στην επίσημη Εκκλησία της Ελλάδας και το ίδιο το Πατριαρχείο.
Και κοντά σε αυτά να προσθέσουμε την αδυναμία του πολιτικού προσωπικού του νομού με αναφορά σε εθνικό και αυτοδιοικητικό επίπεδο να αντιπαρατεθεί αποφασιστικά στην καταστροφική νοοτροπία των αρνητών της πανδημίας. Οι πολίτες γνωρίζουν ποιοι βγήκαν μπροστά για να τους προστατεύσουν και ποιοι κρύφτηκαν, ποιοι «ψάρευαν σε θολά νερά» ή το χειρότερο ποιοι πρωτοστάτησαν σε αντιμβολιαστική συμπεριφορά.
Και για να μην εξαιρούμε το σινάφι: ήταν θλιβερή η συμπεριφορά ορισμένων λαθρόβιων σάιτ αλλά και κουτοπόνηρη επαμφοτερίζουσα συμπεριφορά κάποιων αυτοαποκαλούμενων δημοσιογράφων που ως ηρακλείς της εθνικοφροσύνης εκστράτευαν μαχητικά σε κάθε ευκαιρία σε βάρος των υγειονομικών μέτρων.
Και ως γνωστόν τα γραπτά μένουν. Επιστρέφουμε τώρα στη μελέτη του ερευνητή.
Στις περιφέρειες
Στον παρακάτω πίνακα αποτυπώνονται, ανά Περιφέρεια, ο συνολικός αριθμός θανάτων στη διετία, ο αριθμός θανάτων ανά 100.000 και τα ποσοστά εμβολιασμού.
Από την καταγραφή είναι φανερό, μεταξύ άλλων, ότι η Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας που κατέγραψε τους περισσότερους θανάτους είχε και το χαμηλότερο ποσοστό πλήρως εμβολιασμένων στο τέλος του 2021 (60,7%), ενώ η Περιφέρεια Νότιου Αιγαίου που κατέγραψε τους λιγότερους θανάτους είχε και το υψηλότερο ποσοστό πλήρως εμβολιασμένων (74,6%), μεταξύ των 13 Περιφερειών.
Παρατηρείται ότι κάποιες Περιφέρειες που είχαν περίπου το ίδιο ποσοστό πλήρως εμβολιασμένων με την Κεντρική Μακεδονία (61%), όπως η Ανατολική Μακεδονία και Θράκη, η Δυτική Ελλάδα και η Στερεά Ελλάδα κατέγραψαν λιγότερους θανάτους ανά 100.000 κατοίκους από την Κεντρική Μακεδονία. Το γεγονός αυτό, όπως αναφέρει ο κ. Καρδούλας "μπορεί να εξηγηθεί από την πυκνότητα του πληθυσμού, έναν από τους πολλούς παράγοντες που επηρεάζουν την μετάδοση του κορωνοϊού σύμφωνα με μελέτες, αφού στις περιοχές με μεγάλη πυκνότητα πληθυσμού υπάρχουν περισσότερες περιστάσεις συγχρωτισμού και η τήρηση των μέτρων δεν είναι εύκολη".
Ενδεικτικά, η πυκνότητα του πληθυσμού της Κεντρικής Μακεδονίας που είναι 96 κάτοικοι ανά τετραγωνικό χιλιόμετρο, είναι κατά πολύ μεγαλύτερη από την πυκνότητα της Στερεάς Ελλάδας που είναι 35 κάτοικοι ανά Km2, της Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης που είναι 41 κάτοικοι ανά Km2 και της Δυτικής Ελλάδας που είναι 56 κάτοικοι ανά Km2.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα επίσης που συνδέεται με την πυκνότητα του πληθυσμού, είναι ότι η Αττική με ποσοστό πλήρως εμβολιασμένων 72% κατέγραψε περισσότερους θανάτους από την Πελοπόννησο που είχε ποσοστό πλήρως εμβολιασμένων 63%, αφού η πυκνότητα του πληθυσμού της Αττικής που είναι 961 κάτοικοι ανά Km2, είναι σχεδόν 30 φορές μεγαλύτερη από την πυκνότητα της Πελοποννήσου που είναι 36 κάτοικοι ανά Km2.
Ο χάρτης ανά Περιφερειακή Ενότητα
Ο ερευνητής κατέγραψε τον αριθμό των θανάτων ανά 100.000 κατοίκους σε κάθε μια από τις 74 Περιφερειακές Ενότητες της χώρας. Επίσης, τις ταξινόμησε σε πέντε κατηγορίες, χρωματίζοντάς τις στον χάρτη με τις ανάλογες αποχρώσεις. Όπως προκύπτει:
Τέσσερις νομοί (Κιλκίς, Σερρών, Πέλλας και Πιερίας) κατέγραψαν περισσότερους από 400 θανάτους, όλοι στην Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας, με μέσο όρο ποσοστού πλήρως εμβολιασμένων 58%.
Άλλες τέσσερις ΠΕ (Δράμας, Ημαθίας, Μαγνησίας και Καβάλας), κατέγραψαν από 301 έως 400 θανάτους με μέσο όρο ποσοστού πλήρως εμβολιασμένων 62%.
- 21 ΠΕ κατέγραψαν από 151 έως 300 θανάτους, με μέσο όρο ποσοστού πλήρως εμβολιασμένων 66%.
- 32 ΠΕ κατέγραψαν από 51 έως 150 θανάτους, με μέσο όρο ποσοστού πλήρως εμβολιασμένων 69%.
- 13 ΠΕ κατέγραψαν από 0 έως 50 θανάτους με μέσο όρο ποσοστού πλήρως εμβολιασμένων 70%.
Το αρνητικό ρεκόρ της Π.Ε. με τους περισσότερους θανάτους έχει η Π.Ε. Κιλκίς με 756 απώλειες ανά 100.000 κατοίκους και ακολουθούν Σέρρες με 502, Πέλλα με 477 και Πιερίας 444.
Στον αντίποδα η ΠΕ Τήνου δεν κατέγραψε θανάτους, ενώ λιγοστούς θανάτους ανά 100.000 κατοίκους κατέγραψαν οι ΠΕ Καρπάθου (12), Ικαρίας (27) και Σύρου (28).
Η "πρωταθλήτρια" σε απώλειες ΠΕ Κιλκίς είχε ένα από τα χαμηλότερα ποσοστά πλήρως εμβολιασμένων στο τέλος του 2021 (54%), ενώ αντίθετα οι ΠΕ Μυκόνου και Θήρας που κατέγραψαν λιγοστούς θανάτους (32 και 42 αντίστοιχα) είχαν και το υψηλότερο ποσοστό πλήρως εμβολιασμένων (91%), μεταξύ των 74 ΠΕ.
Το γεγονός ότι ενώ οι ΠΕ Ευρυτανίας και Φωκίδας είχαν χαμηλότερα ποσοστά πλήρως εμβολιασμένων (44% και 53% αντίστοιχα) από την ΠΕ Κιλκίς, κατέγραψαν λιγότερους θανάτους από την ΠΕ Κιλκίς, εξηγείται από την πυκνότητα του πληθυσμού, αφού η πυκνότητα του πληθυσμού της ΠΕ Κιλκίς που είναι 31 κάτοικοι ανά Km2, είναι μεγαλύτερη από την πυκνότητα της ΠΕ Ευρυτανίας που είναι 10 κάτοικοι ανά Km2 και της ΠΕ Φωκίδας που είναι 20 κάτοικοι ανά Km2.
