Πρόκειται για ανθρώπους ταγμένους στον συνάνθρωπο, που εργάζονται σε δύσκολες συνθήκες, με ελλείψεις προσωπικού, πίεση χρόνου και καθημερινή ψυχική φθορά. Οι καλές προθέσεις υπάρχουν και δεν αμφισβητούνται.

Όμως, αν θέλουμε ένα σύστημα υγείας ανθρώπινο και δίκαιο οφείλουμε όλοι, πολίτες και εργαζόμενοι να κάνουμε και την αυτοκριτική μας και να διορθώνουμε τα κακώς κείμενα. Η σιωπή δεν βοηθά κανέναν.

Αρχές του περασμένου Δεκέμβρη, στον χώρο αναμονής των επειγόντων του Νοσοκομείου Κιλκίς, καθόταν μία λευκή γυναίκα, εμφανώς καταβεβλημένη, περιμένοντας να εξεταστεί. Λίγο αργότερα εισήλθε στον ίδιο χώρο μια ομάδα μαύρων γυναικών, οι οποίες δεν παρουσίαζαν εμφανή συμπτώματα ασθένειας και κρατούσαν παραπεμπτικά για ακτινολογικές εξετάσεις. Οι γυναίκες αυτές κάθισαν στην πρώτη και στη δεύτερη σειρά των καθισμάτων, δίπλα στη λευκή γυναίκα.

Όταν η νοσηλεύτρια αντίκρισε την ομάδα, αντέδρασε με εμφανή ενόχληση και προχώρησε στη διανομή προστατευτικών μασκών αποκλειστικά στις μαύρες γυναίκες. Δεν ζήτησε ωστόσο να φορέσει μάσκα η λευκή γυναίκα, παρότι καθόταν ακριβώς δίπλα τους και ήταν η μόνη που φαινόταν να αντιμετωπίζει πρόβλημα υγείας. Όπως δεν το ζήτησε και από κανέναν άλλον ασθενή ή συνοδό που βρισκόταν στην αίθουσα. Έπειτα τις ρώτησε γιατί ήρθαν και της έδειξαν τα παραπεμπτικά τους.

Δεν θα εστιάσω στο αν υπάρχει κάποιο επίσημο πρωτόκολλο που να επιβάλλει τη χρήση μάσκας σε μετανάστες ή σε πρόσφυγες όταν αυτοί εισέρχονται στο νοσοκομείο. Ακόμη και αν ένα τέτοιο πρωτόκολλο υπάρχει, η εφαρμογή του χωρίς επεξήγηση και χωρίς στοιχειώδη ευγένεια, ή με εμφανή ενόχληση, δημιουργεί ένα επικίνδυνο μήνυμα: ότι κάποιοι άνθρωποι θεωρούνται αυτομάτως εν δυνάμει απειλή, απλώς λόγω χρώματος ή καταγωγής.

Το περιστατικό αυτό αναδεικνύει και μία ακόμη κρίσιμη πτυχή. Την έλλειψη ή την αδυναμία εφαρμογής σαφών διαδικασιών και πρωτοκόλλων, ικανών να διαχειριστούν εκτροπές, αντιρρήσεις ή αιτήματα του ανθρώπινου δυναμικού στις μονάδες υγείας. Όταν το σύστημα λειτουργεί υπό διαρκή πίεση, προσωπικοί φόβοι —λογικοί ή παράλογοι— βρίσκουν χώρο να εκδηλωθούν. Είναι όμως ευθύνη του ίδιου του συστήματος να τους θέτει όρια και να αντιμετωπίζει τις ανεπίτρεπτες ή αντιεπαγγελματικές συμπεριφορές τους. Αντί γι’ αυτό, συχνά όλα αφήνονται στην τύχη τους και στις προσωπικές επιλογές των εργαζομένων.

Σε έναν τόπο μικρό, ταπεινό και φιλόξενο όπως το Κιλκίς, η ευγένεια και η αγάπη προς τον συνάνθρωπο πρέπει να υπερισχύουν κάθε φόβου. Η προστασία της δημόσιας υγείας δεν έρχεται σε σύγκρουση με την ανθρώπινη αξιοπρέπεια, αντίθετα τη συμπληρώνει. Και αυτό είναι κάτι που οφείλουμε όλοι να θυμόμαστε.

Υ.Γ.: Επειδή βίωσα προσωπικά το γεγονός, πιστεύω πως κάποιες μεμονωμένες συμπεριφορές δεν θα πρέπει να αμαυρώνουν την εξαιρετική εικόνα που έχει η κοινωνία του Κιλκίς για τις φιλότιμες προσπάθειες νοσηλευτών και γιατρών να κρατήσουν το ίδρυμα σε ικανοποιητικά επίπεδα, ούτε να μειώνουν και τις προσπάθειες της διοίκησης να προχωρήσει ο εκσυγχρονισμός του νοσοκομείου με τα τόσα σημαντικά έργα που είναι σε εξέλιξη.