Κατά την παρουσίαση του άρθρου μας σε προηγούμενο φύλλο των ΕΙΔΗΣΕΩΝ έγινε μια μεγάλη παράλειψη εις βάρος μιας μερίδας αγωνιστών, οι οποίοι, αφού τράβηξαν τα πάνδεινα οι ίδιοι στα πεδία των μαχών εν πολλοίς εξ αιτίας των «φίλων και συμμάχων μας» κατά τον τραγικό για το λαό μας αδελφοκτόνο εμφύλιο,είδαν τις οικογένειές τους να εξαναγκάζονται να  εγκαταλείψουν την πατρίδα με το φόβο της φυσικής τους εξόντωσης από τους συνεργάτες των γερμανών και τους ομοίους τους.
Έτσι, εγκατέλειψαν τη χώρα και διασκορπίστηκαν στα πέρατα του λεγόμενου υπαρκτού σοσιαλισμού χωριστά μάνες και παιδιά, ακόμη και διαφορετικές χώρες για την «ανοικοδόμηση του σοσιαλισμού και της αταξικής κοινωνίας».
Αργότερα, μερικοί απ αυτούς, κατόρθωσαν να επιστέψουν στην πατρίδα έπειτα από πολυετή αναγκαστική εξορία. Αυτό ξεκίνησε δειλά-δειλά στα 1964-66, διεκόπη την περίοδο της Χούντας και ξανάρχισε μετά το 1974 και κυρίως μετά το 1981 όταν άρχισε ο μαζικός επαναπατρισμός της πλειοψηφίας των πολιτικών προσφύγων.
Αυτή η κατηγορία έχει παραλειφθεί από το προηγούμενο κείμενο και προσπαθώ να διορθώσω με τη βοήθεια, μιας, από τις αναρίθμητες ηρωίδες μάνες, της Μαρίας Ιωαννίδου, χήρας του δολοφονηθέντος κατά το πογκρόμ της σφαγής του Μάρτη του 1947, συζύγου Κωνσταντίνου Ιωαννίδη (πρωτοξάδελφου του γράφοντος), η οποία παρέμεινε μέχρι σήμερα χήρα και κατόρθωσε μέσα στα μαύρα χρόνια του εμφυλίου κυνηγημένη και κατατρεγμένη όχι μόνο από τους δοσίλογους και τους εγκληματίες της ΠΑΟ και των ΤΑ, αλλά, και από το επίσημο κράτος, με μοχλό πίεσης την Αστυνομία.
Θα αναφέρω επιγραμματικά μόνο τα ονόματα αυτών που επέστρεψαν στην πατρίδα, μερικοί από τους οποίους ανάπηροι όπως η Ηλιάδου Ελπίδα, ο Σουμελίδης Σαμψών και η Φωτιάδου Εύρη, από την περίοδο του εμφυλίου και έζησαν με τις αναπηρίες τους στις χώρες που τους φιλοξενούσαν.
Όλοι και όλες από το μικρό χωριό μου το ΕΛΕΥΘΕΡΟΧΩΡΙ του Κιλκίς.
1)    Ηλιάδου Ελπίδα
2)    Σουμελίδης Σαμψών (με τα παιδιά του Συμεών,Συμέλα,Ελισάβετ,Ελένη)
3)    Φωτιάδου Εύρη
4)    Ιωαννίδου-Φωτιάδου Αφροδίτη
5)    Φωτιάδης θεόδωρος
6)    Φωτιάδης Αιμίλιος (σκοτώθηκε στη Θεσσαλονίκη σε εργατικό ατύχημα)
7)    Φωτιάδου-Καρασούλου Δήμητρα (απεβίωσε πριν από λίγα χρόνια στη Θες/νίκη)
8)    Ξανθόπουλος Ηλίας
9)    Ξανθόπουλος Δημήτριος
10)    Παναγιωτίδου Κάλη
11)    Παναγιωτίδου Ανάστα
12)    Παναγιωτίδης Βασίλειος (Φλώρος)
13)    Βασιλειάδης Νικόλαος
14)    Βασιλειάδης Λευτέρης
15)    Φωτιάδης Ιωάννης
Όλοι αυτοί, χάρις ,στην εργατικότητα και την επιστημονική και επαγγελματική τους εξειδίκευση στις χώρες που έζησαν, κατόρθωσαν πολύ γρήγορα να αποκατασταθούν και να ενσωματωθούν στην ελληνική κοινωνία, παρ όλο που πολλοί απ αυτούς έχασαν τις περιουσίες τους με τις παρεμβάσεις των εθνικοφρόνων και μη «συγχωριανών» τους.
Η Πολιτεία, δεν ξέρω και δεν μπορώ να κρίνω, πόσο τους συμπαραστάθηκε και σε ποιο βαθμό ανταποκρίθηκε κι έπραξε το καθήκον της, εμείς οφείλουμε σεβασμό και την εκτίμησή μας σ όλους αυτούς που εξ αιτίας των συνθηκών του εμφυλίου-πολλοί παρά τη θέλησή τους-εγκατέλειψαν την πατρίδα τους την οποίαν ποτέ δεν  ξέχασαν μεταφέροντας ήθη, έθιμα και πλήθος άλλων πολιτιστικών και πολιτισμικών στοιχείων μέσα από τις ελληνικές Κοινότητες (Σπίτι της Ελλάδας) που δημιούργησαν, αλλά, κυρίως, από τα ελληνικά σχολεία που άνοιξαν σε όλα τα μέρη που εγκαταστάθηκαν και φιλοξενήθηκαν στις χώρες της Ανατολικής Ευρώπης.
Ας είναι καλά όσοι ζουν, κι ας είναι ελαφρύ το χώμα αυτών που τους σκέπασε!