Τούρκος φίλος δικηγόρος από την Άγκυρα, μου έστειλε με  e-mail επιστολή στην οποία σχολιάζει την πρόσφατη απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων που αφορά την υπόθεση του Τούρκου πολίτη Dogu Perincek. (Ντογού Περιντσέκ).      Ο Perincek, είναι πολιτικός (πρόεδρος του Εργατικού Κόμματος Τουρκίας) Διδάκτορας νομικής, ιστορικός και συγγραφέας. (Σήμερα βρίσκεται, μαζί με το γιό του Mehmet στις φυλακές της Σιλιβρίας για την υπόθεση της Ergenekon, όπου κρατούνται επίσης οι Τούρκοι στρατηγοί).    Η απόφαση έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον και για εμάς του Έλληνες διότι περιέχει σκέψεις του δικαστηρίου στην υπόθεση της Γενοκτονίας των Αρμενίων (1915).    Είναι βέβαιο ότι οι Τούρκοι εκμεταλλευόμενοι τους όποιους προβληματισμούς των δικαστών γύρω από το αν έγιναν πράγματι τα γεγονότα και αν αυτά συνιστούσαν πράξεις γενοκτονίας, αύριο μεθαύριο θα αντιτάξουν απέναντι μας όλες τις ερμηνείες της απόφασης, τις οποίες θεωρούν ότι τους ευνοούν προκειμένου να αντικρούσουν τους ισχυρισμούς των Ποντίων περί γενοκτονίας, η περίπτωση των οποίων είναι σαφώς << ελαφρύτερη>> των Αρμενίων. Η επιστολή δεν περιέχει μόνο ένα ξηρό νομικό κείμενο (σώμα απόφασης) αλλά διανθίζεται από σκέψεις και παρατηρήσεις του επιστολέα, ο οποίος ως Τούρκος πολίτης και νομικός, επιχειρεί να εκμεταλλευτεί τις αδυναμίες των δικαστών, οπού αυτοί δείχνουν έλλειψη θάρρους και αποφασιστικότητος.         Ιδιαίτερα στο κεφάλαιο των τραγικών γεγονότων του 1915, οι δικαστές αντί να συνταχθούν απολύτως με τις απόψεις των ιστορικών οι οποίοι στηρίζονται σε καταθέσεις χιλιάδων μαρτυριών και αποδεικτικών εγγράφων, αφήνουν υπονοούμενα και αμφισβητήσεις για την έκταση των γεγονότων, το κλίμα της εποχής, τις διαχρονικές μεταβολές των χαρακτηριστικών του εγκλήματος από την κοινωνία, την ανάγκη περαιτέρω ιστορικής έρευνας κλπ.                 Όπως είναι γνωστό, κάποια κράτη( και μεταξύ αυτών η Ελβετία) χαρακτήρισαν, με νόμο, ποινικό αδίκημα την άρνηση της Γενοκτονίας των Αρμενίων.
Στη συγκεκριμένη υπόθεση, δεν εκλήθη το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων να αποφανθεί αν έγινε ή δεν έγινε η Γενοκτονία, αλλά αν ο Εθνικός νόμος που χαρακτηρίζει την άρνηση της Γενοκτονίας ποινικό αδίκημα, είναι συμβατός ή όχι με τα προβλεπόμενα στην Ευρωπαϊκή Σύμβαση Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΣΔΑ).     Στην ουσία δηλαδή, με την προσφυγή του Τούρκου πολίτη Perincek (ο οποίος είχε καταδικαστεί από τα Ελβετικά δικαστήρια για άρνηση της Γενοκτονίας των Αρμενίων) το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, κλήθηκε να αποφανθεί αν το προστατευόμενο από την ΕΣΔΑ έννομο αγαθό της Ελευθερίας έκφρασης, (άρθρο 10) ήτανε ήσσονος σημασίας από το κυριαρχικό δικαίωμα, ενός κράτους να επιβάλλει μια ιστορική άποψη στους πολίτες του με έναν ποινικό νόμο.        
Και παρότι αυτό ήταν το αντικείμενο της δίκης, το δικαστήριο αναλώθηκε και σε σκέψεις οι οποίες δεν αναιρούν μεν τα γεγονότα της Γενοκτονίας , δίνουν όμως αφορμή για ερμηνείες ικανές να τονώσουν τις εθνικές ψευδαισθήσεις των γειτόνων.
Έπεται η επιστολή όπως την παρέλαβα
Μου γράφει λοιπόν ο Τούρκος φίλος δικηγόρος: Πριν εισέλθουμε στις λεπτομέρειες για τους ισχυρισμούς των Αρμενίων περί Γενοκτονίας, να ξεκαθαρίσουμε εξ αρχής ότι ο ισχυρισμός αυτός που έγινε δεκτός από πολλά Κοινοβούλια, με αυτήν την απόφαση δέχτηκε ισχυρό πλήγμα.    Το θέμα αυτό που ζημίωσε πολλαπλά την εικόνα της Τουρκίας και σώρευσε μεγάλο πόνο στην ψυχή του Αρμενικού Λαού, τώρα με την απόφαση αυτή θα καταπραϋνθεί ο πόνος και θα δοθεί προτεραιότητα στην διάνοιξη δρόμων ειρήνης. Όπως είναι γνωστό, ο Dogu Perincek (Ντογού Περιντσέκ) μεταξύ 7 Μαΐου και 18 Σεπτεμβρίου 2005 σε διάφορες συνεντεύξεις που έδωσε στις πόλεις της Ελβετίας Λωζάννη, Όπτικον και Κονίζ, αρνούμενος τη Γενοκτονία των Αρμενίων, τη χαρακτήρισε ως <<ΔΙΕΘΝΕΣ ΨΕΜΑ>>. Το δικαστήριο της Λωζάννης , τόσο τη Γενοκτονία όσο και τη φυλετική διάκριση, τις θεώρησε αδίκημα και σύμφωνα με τον Ποινικό Νόμο της Ελβετίας, αποφάνθηκε ότι οι σκοποί του Perincek εμπεριείχαν ρατσιστικά χαρακτηριστικά και δεν είχαν ουδεμία σχέση με κάποια ιστορική συζήτηση ή αντιδικία. Τον καταδίκασε δε σε διάφορες ποινές τις οποίες και ανέστειλε.
Το Ποινικό Δικαστήριο του Καντονίου του Vaud απέρριψε τις ενστάσεις του Περιντσέκ με το ακόλουθο σκεπτικό (αιτιολογικό).       <<Η Γενοκτονία των Αρμενίων, όπως και των Εβραίων είναι γεγονός το οποίο στην Ελβετία έγινε αποδεκτό  από την Κοινή Γνώμη. Εξ αιτίας αυτού, τα δικαστήρια δεν αισθάνονται την ανάγκη να προσφύγουν σε εργασίες ιστορικών, προκειμένου να βεβαιωθούν για την ύπαρξη της Γενοκτονίας>>.
Το Ομοσπονδιακό Δικαστήριο, ως Ανώτατο Δικαστήριο, απορρίπτοντας την έφεση του Περιντσέκ, επικύρωσε την απόφαση του Δικαστηρίου του Καντονίου του Vaud.        Αναλύοντας παρακάτω την απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων(ΕΔΑΔ- ΑΙΗΜ Τουρκιστί) θα επανέλθουμε στο σκεπτικό της απόφασης του Ομοσπονδιακού Δικαστηρίου.

Η ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ Ε.Δ.Α.Δ
Στην απόφαση αυτή στο πεδίο της συζήτησης μπαίνουν δύο βασικά άρθρα της ΕΣΔΑ.
Άρθρο 10§1 Περί Ελευθερίας έκφρασης. Κατά την β΄. παράγραφο, μπορεί από διάφορες αιτίες, όπως για λόγους εθνικής ασφάλειας, εδαφικής ακεραιότητος, υγείας , προστασίας της ηθικής κλπ, να προβλεφθεί με νόμο, ο περιορισμός της ελεύθερης έκφρασης με απειλή επιβολής κυρώσεων.                
Αρθ. 17 Περί απαγορεύσεως της καταχρηστικής ασκήσεως δικαιώματος. Ουδείς μπορεί να επιβάλει στο κράτος, την κοινωνία ή τα άτομα τον περιορισμό ή εξαφάνιση δικαιωμάτων και ελευθεριών που αναγνωρίζονται στην παρούσα Σύμβαση, ή να προέλθει σε πρωτοβουλίες ή δράσεις που θα κατατείνουν σε μεγαλύτερο περιορισμό των δικαίων τους.            Κατά το άρθρο 18 <<οι διατάξεις της παρούσας Σύμβασης που αναφέρονται στους περιορισμούς των δικαιωμάτων και ελευθεριών, μπορούν να εφαρμοσθούν για τους προβλεπόμενους παραπάνω σκοπούς>>.
Ο προσφεύγων (Perincek) εμμένων στον ισχυρισμό του ότι η  Γενοκτονία των Αρμενίων είναι ένα Διεθνές Ψέμα, τη νομική βάση της προσφυγής του την εστήριξε  στις διατάξεις του αρθ 10 περί  ελευθερίας έκφρασης και των άρθρων 17 και 18 περί καταχρήσεως δικαιώματος.        Γίνεται αντιληπτό ότι οι διατάξεις αυτές βρίσκονται στο επίκεντρο της δίκης και είναι καθοριστικές των γεγονότων που επιζητούν τη λύση τους. Το ΕΔΑΔ αφού αναφέρθηκε στην προηγηθείσα επί του θέματος Νομολογία, ανέπτυξε τις ακόλουθες σκέψεις:                                             I) Η Ελευθερία έκφρασης, συγκροτεί ένα από τα θεμέλια μιας δημοκρατικής κοινωνίας. Όταν το δικαίωμα αυτό περιορίζεται, απαξιώνεται η έννοια του αντικειμένου της έκφρασης. Όταν ελλείπει η ελευθερία της έκφρασης<< δεν μπορούμε να  μιλάμε για μια δημοκρατική κοινωνία>>. Ο πλουραλισμός είναι το προαπαιτούμενο μιας ευχάριστης και ανοιχτής σκέψης      
II) Ο περιορισμός της ελευθερίας έκφρασης, φανερώνει καυτή κοινωνική ανάγκη προσφυγής στα δικαστήρια.                                       III)Το ΕΔΑΔ αξιολογώντας την κρίση των τοπικών δικαστηρίων, ελέγχει την ορθή εφαρμογή του κανόνα που θεσπίστηκε με το άρθρο 10 της ΕΣΔΑ.                                                                                     Εφαρμόζοντας το ΕΔΑΔ αυτές τις αρχές στη δίκη και αξιολογώντας τους ισχυρισμούς των μερών για τα γεγονότα, οδηγήθηκε στις τελικές σκέψεις.Παρακάτω, θα αρκεσθούμε να παραθέσουμε τις κυριότερες από αυτές.
1) Ο Περιντσέκ στις διαλέξεις του αναφέρθηκε επανειλημμένα σε     ΄΄  ΈΝΑ ΔΙΕΘΝΕΣ ΨΕΜΑ.΄΄ Δεν αρνήθηκε ούτε αντιδίκησε για το αν την 10 ετία του 1915 βιώθηκαν σφαγές και εξορίες. Αντιθέτως αρνήθηκε τον χαρακτηρισμό αυτών των γεγονότων, σε νομικό επίπεδο, ως Γενοκτονία.
2) Σύμφωνα με τον Περιντσέκ, το ολοκαύτωμα, με απόφαση του Δικαστηρίου της Νυρεμβέργης, πέρασε στην Ιστορία ως έγκλημα (Γενοκτονίας) κατά της Ανθρωπότητος. Τα Αρμένικα γεγονότα μπορούν να καταχωρηθούν ως Γενοκτονία επίσης με μια δικαστική απόφαση.
3)  Το βασικό στην απόφαση του Ομοσπονδιακού Δικαστηρίου, είναι ότι η Γενοκτονία των Αρμενίων, πέρασε στην Ελβετική Κοινή γνώμη κι ως ένα βαθμό στη Διεθνή ως γεγονός οριστικό που συνέβη. Παρά ταύτα, για το θέμα αυτό υπήρξαν κι ένα σωρό διαφορετικές απόψεις.    Ο προσφεύγων έχοντας υπόψη αυτή τη διάκριση, εκκινώντας από την αρχή των δικαστών του αυτού δικαστηρίου ότι δηλαδή <<η συνεννόηση δεν είναι ταυτόσημη με την ομοφωνία>> ισχυρίζεται ότι εξέδωσαν απόφαση αντιφατική στο σκεπτικό τους.    Παραπέρα ισχυρίζεται ότι το Ομοσπονδιακό δικαστήριο έτσι όπως αποφάσισε έδειξε ότι απαξίωσε τους ισχυρισμούς όσων που υποστηρίζουν τα αντίθετα.
4) Στις 10 Οκτωβρίου 2009 η Τουρκία και η Αρμενία αποφάσισαν να συστήσουν μια Επιτροπή και Υποεπιτροπές, για να ερευνήσουν τα σχετικά έγγραφα με τα Ιστορικής σημασίας ζητήματα της κρίσιμης περιόδου (Ακόμη η Συμφωνία αυτή, δεν τέθηκε σε ισχύ)   Σύμφωνα με τον προσφεύγοντα, η ανάγκη σύστασης Επιτροπών ερεύνης των ιστορικών γεγονότων αφορά εκείνα που δεν κρίθηκαν οριστικά.
5) Ο προσφεύγων, ερμηνεύοντας το αρθ 2 της Σύμβασης του ΟΗΕ του 1948 για την Γενοκτονία, εκτιμά ότι<< για την εξαφάνιση μιας εθνικής ή εθνοτικής ομάδας , στο σύνολο ή μέρος της, για λόγους φυλής ή θρησκείας>> απαιτείται ειδικός δόλος (dolus specialis)
6) Το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης, με την από 26.2.2007 Απόφαση του, αναφορικά με τη Σύμβαση για την πρόληψη και τιμωρία των αδικημάτων Γενοκτονίας που εφαρμόστηκε στην σχετική υπόθεση Βοσνίας- Ερζεγοβίνης, Σέρβων και Μαυροβουνίου αποσαφήνισε ότι <<ο εκτοπισμός μίας ομάδος, ή μέρους της αποτελεί βεβαίως έγκλημα πολέμου ή έγκλημα κατά της Ανθρωπότητος, όμως αυτή η κατάσταση δεν συγκεντρώνει από μόνη της οπωσδήποτε τα στοιχεία εκείνα που συγκροτούν τη νομοτυπική μορφή του εγκλήματος της Γενοκτονίας>>.
7) Αλλά και η κυβέρνηση της Τουρκίας, υπερασπίζεται την άποψη ότι ο σχολιασμός και χαρακτηρισμός των γεγονότων του 1915 ακόμη συζητούνται μεταξύ των ιστορικών και το δικαστήριο σ’ αυτό το θέμα, δεν μπορεί να κάνει τον διαιτητή.    Επίσης, ο προσφεύγων Περιντσέκ, δεν είναι ο μόνος ο οποίος σε νομικό πεδίο, αρνείται την ύπαρξη της Γενοκτονίας. Ομοίως εκπρόσωπος της Αγγλικής Κυβέρνησης στις 2.3.2008 έκαμε παρόμοια ανακοίνωση. Καμία Χώρα μέλος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου δεν συνέδεσε την ποινή για το αδίκημα της Γενοκτονίας, με εκείνη για την άρνηση αναγνωρισμένης με νόμο Γενοκτονίας.    Μόνο το Λουξεμβούργο, η Γαλλία και η Ισπανία ψήφισαν παρόμοιους νόμους, αλλά το Συνταγματικό Δικαστήριο της Ισπανίας και το Συνταγματικό Συμβούλιο της Γαλλίας, ακύρωσαν τους σχετικούς νόμους.
8) Το ΕΔΑΔ, σε ένα σωρό αποφάσεις του, επισήμανε ότι είναι προσδεδεμένο στη ροή των εποχών (μεταβολή κοινωνικών αντιλήψεων) και διαχρονικά αναγνώρισε ότι ιστορικά γεγονότα τα οποία δημιουργούσαν υποχρεώσεις γι’ αυτούς που τα αποδεχτήκανε, λίγα χρόνια μετά δεν μπορούσαν να προσεγγισθούν με την ίδια αυστηρότητα.
9) Το ΕΔΑΔ σ’ ένα σωρό αποφάσεις του που αφορούν την Τουρκία (Erdogdu-Ince, Δίκες Gunduz, Erbakan, Dink) αποφάνθηκε ότι σε μία Κοινωνία, κατά τη συζήτηση- αντιδικία, ιστορικών γεγονότων, προτεραιότητα δίδεται στην ελευθερία έκφρασης. Για την αναζήτηση της αλήθειας, κατά την έρευνα των ιστορικών γεγονότων, η ελευθερία έκφρασης αποτελεί όρο sine qua non. Δεν αρμόζει στο δικαστήριο, να κάνει τον διαιτητή.
10)    Το ΕΔΑΔ, δεν πρέπει να παραβλέπει το γεγονός, ότι ο χαρακτηρισμός των τραγικών γεγονότων του 1915ως Γενοκτονίας, δημιουργεί στο Λαό, σοβαρό προβληματισμό. Και αν ακόμη τα λόγια του Περιντσέκ, ενός διδάκτορα της νομικής, προέδρου του εργατικού κόμματος Τουρκίας, συγγραφέα και ιστορικού, χαρακτηρίζονται από τα Ελβετικά δικαστήρια λόγια <<εθνικιστή και ρατσιστή>> η κρίση είναι ατυχής, διότι η ρητορική του προσφεύγοντα είναι ιστορική, νόμιμη και πολιτική. Η ουσία δε της όλης επιχειρηματολογίας, φαίνεται να τέθηκε σε ιστορικό πλαίσιο στην Συνδιάσκεψη της Συνθήκης της Λωζάννης το1923.
11)    Η Επιτροπή ανθρωπίνων δικαιωμάτων του ΟΗΕ εξέφρασε την άποψη ότι οι νόμοι που θεωρούν αδίκημα την ελευθερία έκφρασης πάνω σε ιστορικά γεγονότα, δεν είναι εναρμονισμένοι με τις υποχρεώσεις των κρατών-μελών της Σύμβασης.
12) Το ΕΔΑΔ συνοπτικά μας λέει τα εξής:                                                                            Αυτός που υποστηρίζει ότι, στις μέρες μας, η άρνηση του Ολοκαυτώματος αποτελεί το μοτέρ του αντισημιτισμού συμμερίζεται την άποψη της Κυβέρνησης της Τουρκίας Τόσον ώστε το ολοκαύτωμα να διατηρεί την επικαιρότητα του και να κρατά τη Διεθνή Κοινότητα σε συνεχή εγρήγορση. Με άλλα λόγια το δικαστήριο θέλει να πει ότι η άρνηση του χαρακτηρισμού των τραγικών γεγονότων του 1915, ως Γενοκτονίας, δεν μπορεί σε νομικό επίπεδο να έχει τον ίδιο αντίκτυπο με τη ίδια τη γενοκτονία.
13)    Τελικά το ΕΔΑΔ, επισημαίνοντας ότι τα λόγια του προσφεύγοντα δεν είναι ικανά να προκαλέσουν μίσος, βία και ξεσηκωμό, αποφάσισε ότι η ελευθερία έκφρασης η οποία θεσπίσθηκε με τη διάταξη του αρθ. 10 της ΕΣΔΑ, παραβιάσθηκε από τα Ελβετικά Δικαστήρια.

ΕΠΙΛΟΓΟΣ
Εκφράζουμε τις βαθειές ευχαριστίες μας στον Dogu Perincek για τη μεγάλη μάχη που έδωσε στα Ευρωπαϊκά Δικαστήρια και για την συμβολή του στην επίλυση του Αρμενικού Ζητήματος.    Το Ζήτημα αυτό έγινε αιτία, ευθέων επιθέσεων κατά του Τουρκικού Έθνους και Κράτους και στοίχισε σε μεγάλο αριθμό, τη ζωή Τούρκων Διπλωματών και άλλων Υπαλλήλων.        Εκφράζουμε επίσης τις ευχαριστίες μας στον μεγάλο Τούρκο Δημόσιο άνδρα Rauf Denktas, ο οποίος μαζί με τα μέλη της ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ TALAT PASA, ενίσχυσε σταθερά αυτές τις προσπάθειες.
Στον Perincek, ο οποίος κατέβαλε ηρωικές προσπάθειες σ’ αυτό το θέμα, στον γιό του Mehmet και σ’ όλους μαζί τους ταλαιπωρημένους εγκλείστους των φυλακών της Συλίβριας, ευχόμαστε ταχεία λευτεριά και σύντομη συνάντηση. Και πάλι ευχόμαστε ώστε αυτή η απόφαση να συμβάλλει στη λήθη του πικρού παρελθόντος και να οδηγήσει τους Λαούς της Τουρκίας και Αρμενίας σε μία αξιοπρεπή Συμφωνία, για να ζήσουμε του λοιπού με τα αδέλφια μας τους Αρμένιους, μαζί μέχρι τέλους.

ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΔΙΚΕΣ ΜΟΥ:
Φανερή είναι η προσπάθεια των Τούρκων να αποφύγουν την ουσία του θέματος. Και η ουσία είναι ότι Γενοκτόνησαν σε βάρος του Αρμενικού Λαού.
Οι δήθεν αμφισβητήσεις της Γενοκτονίας, οι προτάσεις συστάσεως Επιτροπών μελέτης του θέματος, οι ερμηνείες αποφάσεων διεθνών δικαστηρίων κατά το δοκούν, οι επιθέσεις φιλίας, οι απειλές και εκβιασμοί σε βάρος κρατών που αναγνωρίζουν τη Γενοκτονία και διάφορα άλλα τερτίπια, εντάσσονται στη σφαίρα της Ανατολικής κουτοπονηριάς (Anadolu Kurnazligi) που στόχο έχει την παρέλκυση της υπόθεσης, την εμφιλοχώρηση υπονοιών και αμφισβητήσεων και την επιμήκυνση του χρόνου για καλύτερες μέρες. Που ξέρεις μπορεί και να ξεχασθεί το θέμα <<αν τα βρούμε με τους Αρμενίους>> .
Η Τουρκία αρνείται να δει τον εαυτό της στον καθρέφτη, δεν θέλει να συναντηθεί με την ιστορία και φοβάται την Αλήθεια. Αλλιώς θα έκανε ότι, έκαναν οι Γερμανοί. Θα αναγνώριζε τις Γενοκτονίες που διέπραξε, θα ζητούσε συγγνώμη και θα έβαζε τα θεμέλια ειλικρινούς ειρήνης φιλίας και συνεργασίας με τους Λαούς που έβλαψε.