Συμπληρώθηκαν εκατό χρόνια από την έναρξη του Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου.
Αυτά τα εκατό χρόνια συμπίπτουν με τα χρόνια μιας προσφυγικής διαδρομής εκατομμυρίων ανθρώπων που άλλαξαν συθέμελα τον ρου της ιστορίας στην χώρα μας, στην περιοχή της μικράς Ασίας, την περιοχή του πόντου και γενικότερα στην Βαλκανική χερσόνησο μετά την κατάρρευση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.
Όπως επίσης συμπίπτουν και με τα εκατό χρόνια της νεότερης ιστορίας της πόλης μας, από την ώρα που οι πρώτοι πρόσφυγες άρχισαν να έρχονται σε αυτήν την περιοχή.
Σε αυτήν διαδρομή των εκατό χρόνων συνέβησαν πολλά….
- Τα χρόνια του Α΄ Παγκ. Πολέμου ήταν καταστροφικά για τους προσφυγικούς πληθυσμούς, από όπου και αν προέρχονταν,  με εθνικιστικές εκκαθαρίσεις, με εκτοπισμούς, με γενοκτονίες, με λοιμούς και ότι μπορεί να φανταστεί κανείς για ανθρώπους που δεν είχαν στον ήλιο μοίρα ξεριζωμένοι από τις εστίες τους.
- Ακολουθούν τα χρόνια του μεσοπολέμου όπου οι πρόσφυγες δεν περίμεναν και πολλά πράγματα από ένα αδύναμο Κράτος, σπαρασσόμενο από το εθνικό διχασμό εκείνης της εποχής, την άνοδο του φασισμού στην Ευρώπη και την επιβολή της Μεταξικής δικτατορίας. Με όποιο τρόπο μπόρεσαν να σταθούν στα πόδια τους, περισσότερο όμως με τις δικές τους δυνάμεις, με αυτοοργάνωση, με αλληλεγγύη, με σεβασμό ο ένας για τον άλλο, σφυρηλατώντας ταυτόχρονα την πεποίθηση ότι πρέπει να ζήσουν και να προκόψουν μαζί.  
- Μόλις με την έναρξη του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου αρχίζουν να ενσωματώνονται ενεργά οι πρόσφυγες στα δρώμενα της χώρας μας συμμετέχοντας καθολικά στον πόλεμο ενάντια στην φασιστική Ιταλία, στις πρώτες αντάρτικες ομάδες ενάντια στην κατοχή, στην δημιουργία του ΕΑΜ και άλλων αντιστασιακών οργανώσεων, στους αγώνες για την εγκαθίδρυση της Δημοκρατίας και στον αντιδικτατορικό αγώνα. Η περίοδος αυτή είναι που δημιούργησε και τις περισσότερες εντάσεις μεταξύ των προσφυγικών πληθυσμών με αιτία τις πολιτικές εξελίξεις. Εντάσεις τις οποίες κατά καιρούς εκμεταλλεύτηκαν κάποιοι για να στρέψουν το ενδιαφέρον αυτού του κόσμου σε εθνικιστικές αναφορές καπηλευόμενοι τις ευαισθησίες των προσφύγων.
- Η δική μου η γενιά παρ’ όλο που δεν έζησε τα πιο σκληρά χρόνια της προσφυγιάς, έχει τα βιώματα των πατεράδων και των παππούδων τα οποία μεταφέρει στους νεότερους και καλά το κάνει. Πρέπει όμως εδώ να δούμε γιατί πρέπει εμείς να συνεχίσουμε τις αναφορές στο παρελθόν και τι μηνύματα πρέπει να μεταλαμπαδεύσουμε στις επόμενες γενιές. Κατά την άποψή μου δύο μηνύματα πρέπει να στείλουμε.
1) όσες διχαστικές προσπάθειες και αν γίνανε όλα αυτά τα χρόνια δεν μπόρεσαν να διαρρήξουν τον κοινωνικό ιστό μεταξύ των προσφυγικών πληθυσμών και αυτή η ειρηνική συνύπαρξη θα μπορούσε να είναι θεμελιακό στοιχείο για τη νέα μας ταυτότητα.
2) Το δεύτερο μήνυμα που πρέπει να δοθεί είναι αυτό της δικαίωσης και της δικαιοσύνης στις ανθρώπινες, τις κοινωνικές και στις διεθνείς σχέσεις. Αυτοί που δημιούργησαν για δικό τους όφελος τα προβλήματα και εννοώ τις μεγάλες δυνάμεις εκείνης της εποχής, είναι αυτές που και σήμερα ακολουθούν την ίδια τακτική με παρόμοιες καταστάσεις. Δικαίωση απέναντι σε αυτούς που συνεχίζουν να δημιουργούν και σήμερα πρόσφυγες στην Παλαιστίνη, στην Γιουγκοσλαβία, στο Ιράκ, στην Συρία, στην Ουκρανία, στην Κύπρο, στο Κουρδιστάν και αλλού. Δικαίωση για τις εκατομμύρια ξεριζωμένες ψυχές από τα μεγάλα γεωπολιτικά συμφέροντα της αρχής του 20ου αιώνα, δεν είναι το γρήγορο «κουκούλωμα» και η λήθη, στο όνομα μιας «καθαρής νέας αρχής από το ιστορικό μηδέν» για τις νέες γενιές των Ελλήνων. Όχι !  Ο ξεριζωμός, ο ανθρώπινος πόνος, το αίμα, δεν κουκουλώνονται, δεν σβήνονται…  Η ιστορία έχει τους δικούς της αδυσώπητους κανόνες. Αν δεν συμβεί αυτό που οφείλεται να γίνει διεθνώς για την ιστορική αποκατάσταση αυτών των ανθρώπων και των απογόνων τους, οι επόμενες γενιές θα φέρουν πάντα αυτό το ιστορικό βάρος επάνω τους. Θα αλλοιώνει τη συγκρότηση και την πορεία τους. Μπορεί ακόμα να αποτελεί τροφή για νεοφασιστικές επανακάμψεις. Τέλος, δικαιοσύνη απέναντι στα κύματα των προσφύγων που συνωστίζονται σήμερα στα ανοιχτά θαλάσσια ανατολικά μας σύνορα και που συχνά καταλήγουν στον πάτο του Αιγαίου, ως «ευγενική προσφορά» του πανίσχυρου και πολιτισμένου δυτικού κόσμου…  
-Είναι επίσης γεγονός ότι σε όλη αυτήν την πορεία των εκατό χρόνων, εντός και εκτός Ελλάδας,  η αριστερά ήταν παρούσα, έδωσε τους δικούς της αγώνες και επηρέασε σε μεγάλο βαθμό τις καταστάσεις. Αυτήν την πλευρά της ιστορίας ερχόμαστε να συζητήσουμε σήμερα. Η αριστερά και σήμερα πρέπει να ανοίξει διάπλατα το βιβλίο της ιστορίας και να πει την δική της άποψη.