Ο κιλκισώτης ιστορικός Βλάσης Αγτζίδης μονοπώλησε το ενδιαφέρον της ημερίδας που οργάνωσε ο ΣΥΡΙΖΑ στο Κιλκίς το περασμένο Σάββατο. Άριστος γνώστης των ιστορικών ανακατατάξεων που συντάραξαν την Ανατολική Μεσόγειο και τα Βαλκάνια τους δυο τελευταίους αιώνες ο Βλάσης Αγτζίδης εστίασε στο κοινωνικό υπόβαθρο και τις οικονομικές εξελίξεις που διαμόρφωσαν και εν πολλοίς καθόρισαν τη δυναμική των ιστορικών γεγονότων με επίκεντρο πάντα τον χώρο της πάλαι ποτέ Οθωμανικής αυτοκρατορίας και την ανάδυση του τουρκικού κράτους που σήμανε τον αφανισμό των εθνικών ομάδων της Μικρασίας.
Όλα αυτά με την οπτική και τα αναλυτικά εργαλεία της Αριστεράς. Ιδιαίτερα για την ερμηνεία της ιστορικής φάσης που πραγματεύτηκε η ημερίδα ο κ. Αγτζίδης επισήμανε ότι τέσσερα έργα, δυο της Ρόζας Λούξεμπουργκ, ένα του Γ. Σκληρού (Κωνσταντινίδη) και ένα του Δημ. Γληνού περιγράφουν το κοινωνικο – οικονομικό πλαίσιο που εξηγεί όσα τραγικά συνέβησαν και οδήγησαν στην εξόντωση εκατοντάδων χιλιάδων Ελλήνων, Αρμενίων. Ασσυρίων και Χαλδαίων της Μικρασίας και τον ξεριζωμό ακόμα περισσότερων, κυρίως Ελλήνων από τον Πόντο, την Ιωνία και την Ανατολική Θράκη , από τις πανάρχαιες εστίες τους.
Στην ημερίδα λόγω και των κακών καιρικών συνθηκών παρέστησαν περί τα 80 άτομα και μεταξύ αυτών η βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ Ειρήνη Αγαθοπούλου, οι πρώην δήμαρχοι Δ. Τερζίδης και Αν. Αμανατίδης ο γραμματέας της Ν.Ε. Λάζαρος Λαζαρίδης, ενώ χαιρετισμό που αναγνώστηκε απέστειλε και ο Δήμαρχος Κιλκίς Δημ. Σισμανίδης.
Τις εργασίες διεύθυνε και παρουσίασε τους ομιλητές ο κ. Δημήτριος Αγαθόπουλος. Των ομιλητών προηγήθηκε προβολή ντοκιμαντέρ από τα δραματικά γεγονότα της καταστροφής και του ξεριζωμού των κατοίκων της Φώκαιας το 1914 από τους Νεότουρκους, όπως τα κατέγραψε γάλλος Αρχαιολόγος Σαρτιό που τότε εργαζόταν εκεί και έσωσε εκατοντάδες Φωκαείς.
Για να επανέλθουμε στις εισηγήσεις ο κ. Αγτζίδης περιέγραψε την δημιουργία αστικής τάξης στην Οθωμανική αυτοκρατορία, από Έλληνες και Αρμένιους κυρίως, την ίδια εποχή που στο ελληνικό κράτος η διαδικασία αυτή καθυστέρησε αφού ο κυρίαρχη οικονομική ελίτ αποτελούσε παρακολούθημα του κράτους. Και η ανυπαρξία αστικής τάξης συνετέλεσε στην αδυναμία κατανόησης όσων διαδραματίζονταν στο οθωμανικό κράτος ενώ δεν ήταν λίγες οι φορές που ήρθε σε σύγκρουση ακόμα και με τις επιδιώξεις των Ελλήνων της Μικρασίας.
Κατέγραψε επίσης την εσωτερική εντός του οθωμανικού κράτους αντιπαλότητα της εκεί αστικής τάξης (ελληνικής και αρμένικης) με το στρατοκρατική ελίτ του Κεμάλ που είχε νομοτελειακή κατάληξη την ήττα της και τη γενοκτονία και την προσφυγιά.
Ο πρώτος των εισηγητών Στέλιος Θεοδωρίδης, ανέπτυξε το θέμα «η συνείδηση της ιστορίας θα μας απελευθερώσει», εστίασε περισσότερο σε θεωρητικά ζητήματα τονίζοντας ιδιαίτερα την αναγκαιότητα να αποκτήσει η Αριστερά τη δική της επεξεργασμένη σχέση της με τον παρελθόν και την ιστορία απαλλαγμένη από ενοχικά σύνδρομα του παρελθόντος.
Ο κ. Αντώνης Κάλφας, αναφέρθηκε στην ανασυγκρότηση της σύγχρονης ιστορικής μνήμης, καταγράφοντας από απομνημονεύματα και μαρτυρίες όσα δραματικά προηγήθηκαν και ακολούθησαν τη Μικρασιατική Καταστροφή και την εγκατάσταση των προσφύγων στη Μακεδονία.
