Την Δευτέρα, στη συνάντηση των Ντόναλντ Τραμπ και Μπενιαμίν Νετανιάχου προέκυψαν εντάσεις γύρω από τη Δυτική Όχθη, τα μαχητικά F-35 και την παρουσία τουρκικών στρατευμάτων στη Γάζα.
Πρόκειται για ζητήματα κρίσιμης σημασίας για το Ισραήλ, με την υπόθεση των υπερσύγχρονων αεροσκαφών να αφορά και την Ελλάδα. Παρά τις διαφωνίες, Ισραηλινοί αξιωματούχοι χαρακτήρισαν τη συνάντηση «εξαιρετική».
Μαχητικά F-35 στην Τουρκία
Κατά την επίσκεψη του Νετανιάχου, ο Αμερικανός πρόεδρος ξεκαθάρισε ότι εξετάζει την πιθανότητα πώλησης των μαχητικών F-35 στην Τουρκία.
«Το σκεφτόμαστε πολύ σοβαρά», είπε ο Τραμπ απαντώντας σε ερώτηση για μια συμφωνία F-35 με την Τουρκία, ενώ συναντιόταν με τον Νετανιάχου στο θέρετρό του στη Φλόριντα.
Οι ΗΠΑ είχαν αποκλείσει την Τουρκία από το πρόγραμμα ανάπτυξης του F-35, ενός από τα πιο προηγμένα stealth αεροσκάφη, το 2019, μετά την αγορά ρωσικών αντιαεροπορικών συστημάτων S-400 από την Άγκυρα.
Παρά την εμπρηστική ρητορική του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν για την ισραηλινή πολιτική στη Γάζα, ο Τραμπ διατηρεί θερμές σχέσεις με τον Τούρκο πρόεδρο.
Το Ισραήλ εκφράζει έντονη ανησυχία για την πιθανή πώληση των προηγμένων F-35, κυρίως στην Τουρκία αλλά και σε άλλες γειτονικές χώρες, καθώς επιδιώκει να διατηρήσει το στρατιωτικό του πλεονέκτημα στην περιοχή.
Ρωτηθείς για τον κίνδυνο σύγκρουσης Ισραήλ-Τουρκίας, ο Τραμπ χαρακτήρισε τον Ερντογάν «πολύ καλό φίλο» μπροστά στον Νετανιάχου.
«Υπόσχομαι ότι δεν θα τα χρησιμοποιήσουν ποτέ εναντίον [του Ισραήλ]», πρόσθεσε ο Τραμπ φεύγοντας από την αίθουσα. «Δεν θα έχουμε πρόβλημα».
Τουρκικές δυνάμεις στη Γάζα
Σε ερώτηση για το αν θα επιτρέψει την παρουσία τουρκικών στρατευμάτων στη Λωρίδα της Γάζας, ο Τραμπ τόνισε ξανά ότι έχει μια «εξαιρετική σχέση» με τον Ερντογάν.
Ο Νετανιάχου έχει επανειλημμένα ταχθεί κατά της παραχώρησης στην Άγκυρα βάσης στη Γάζα μέσω της Διεθνούς Δύναμης Σταθεροποίησης, που οι ΗΠΑ προσπαθούν να δημιουργήσουν. Σύμφωνα με πληροφορίες, οι ΗΠΑ προσπαθούν να πείσουν το Ισραήλ να άρει το βέτο του στην εμπλοκή της Τουρκίας, υπογραμμίζοντας την ικανότητά της να επηρεάσει τη Χαμάς.
«Θα το συζητήσουμε, και αν είναι καλό, νομίζω ότι αυτό είναι καλό… Η Τουρκία ήταν εξαιρετική», ανέφερε ο Τραμπ.
Δυτική Όχθη
Όπως αναφέρουν Axios και Times of Israel, ο Τραμπ και οι κορυφαίοι συνεργάτες του εξέφρασαν ανησυχίες για διάφορες ισραηλινές πολιτικές στη Δυτική Όχθη κατά τη διάρκεια των συναντήσεών τους με τον Νετανιάχου στο Μαρ-α-Λάγκο.
Συγκεκριμένα, οι Αμερικανοί αξιωματούχοι επισήμαναν την ανεξέλεγκτη βία των εποίκων, την επέκταση των εποικισμών και την παρακράτηση δισεκατομμυρίων δολαρίων από φορολογικά έσοδα της Παλαιστινιακής Αρχής, γεγονός που φέρνει τη Ραμάλα στο χείλος της οικονομικής κατάρρευσης.
Παρ’ όλα αυτά, οι συνομιλίες για τα θέματα αυτά χαρακτηρίστηκαν «εγκάρδιες», ακόμα και όταν η Ουάσινγκτον εξέφρασε ανησυχία ότι η αστάθεια στη Δυτική Όχθη θα μπορούσε να υπονομεύσει τις προσπάθειες σταθεροποίησης της Γάζας και την εφαρμογή των Συμφωνιών του Αβραάμ.
Ρωτηθείς για τη βία των Ισραηλινών εποίκων, ο Τραμπ δήλωσε ότι συζήτησε εκτενώς για τη Δυτική Όχθη με τον Νετανιάχου και ότι, αν και δεν συμφωνούν σε όλα, εμπιστεύεται πως ο πρωθυπουργός θα «κάνει το σωστό».
Ο Νετανιάχου αντιμετωπίζει έντονη πίεση από ακροδεξιούς εταίρους του συνασπισμού που επιδιώκουν περαιτέρω επέκταση των εποικισμών, προσάρτηση της Δυτικής Όχθης και την κατάρρευση της Παλαιστινιακής Αρχής.
«Η καλύτερη συνάντηση»
Ανώτερος Ισραηλινός αξιωματούχος που συμμετείχε στη συνάντηση τόνισε στους Times of Israel ότι η Δευτέρα ήταν «η καλύτερη» από τις έξι συναντήσεις Τραμπ-Νετανιάχου από την επιστροφή του Αμερικανού προέδρου στο αξίωμα.
Ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε ότι οι δύο πλευρές κατέληξαν σε «πολλά συμπεράσματα» για την αντιμετώπιση της ιρανικής απειλής, τον αφοπλισμό Χαμάς και Χεζμπολάχ, καθώς και για άλλα κρίσιμα περιφερειακά ζητήματα.
Μαχητικά F-15
Μετά τη συνάντηση, το Πεντάγωνο ανακοίνωσε ότι η Boeing έλαβε σύμβαση 8,6 δισεκατομμυρίων δολαρίων για το πρόγραμμα F-15 του Ισραήλ.
«Η σύμβαση αυτή προβλέπει τον σχεδιασμό, την ενσωμάτωση, τον εξοπλισμό, τη δοκιμή, την παραγωγή και την παράδοση 25 νέων αεροσκαφών F-15IA για την Ισραηλινή Πολεμική Αεροπορία, με δυνατότητα προαίρεσης για 25 επιπλέον αεροσκάφη F-15IA», αναφέρει το Πεντάγωνο.
