espa pkm

Πέμπτη, 9 Απριλίου 2026, 4:07:07 μμ
Τετάρτη, 09 Φεβρουαρίου 2022 12:06

Αλεξία Ιωαννίδου: Μετά την εγγραφή του χορού Σέρρα στο Εθνικό Ευρετήριο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της Ελλάδας, στόχος τώρα και στην UNESCO

Η εγγραφή του πανάρχαιου χορού Σέρρα, στον Εθνικό Ευρετήριο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της Ελλάδας, η οποία έγινε πρόσφατα και ανακοινώθηκε από το υπουργείο Πολιτισμού και Αθλητισμού την Δευτέρα 7 Φεβρουαρίου 2022, ήταν μια προσπάθεια που ξεκίνησε και υποβλήθηκε ο σχετικός φάκελος από την Αλεξία Ιωαννίδου, με καταγωγή από τους Ευζώνους Κιλκίς, Πολιτισμολόγο, Msc Διοίκηση Πολιτισμικών Μονάδων, ερευνήτρια Σέρρα χορού, μέλος της Επιτροπής Πολιτισμού της Παμποντιακής Ομοσπονδίας Ελλάδος (ΠΟΕ).

 

Ποιες ήταν οι ενέργειες που έκανε, πως ήρθε το τελικό αποτέλεσμα και ποιος είναι ο επόμενος στόχος της για την εγγραφή του χορού Σέρρα στον Αντιπροσωπευτικό Κατάλογο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της Ανθρωπότητας της UNESCO, μας αναλύει η Αλεξία Ιωανίδου, στη συνέντευξη που παραχώρησε στο site http://www.efxinospontos.gr/.

Ερώτηση: Πως και πότε σκέφτηκες να υποβάλεις την πρόταση στο υπουργείο Πολιτισμού, για την εγγραφή του χορού Σέρρα στον κατάλογο της άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς;

Απάντηση: Η ιδέα γεννήθηκε κατά τη διάρκεια ενός μαθήματος για την άυλη πολιτιστική κληρονομιά στο πλαίσιο του μεταπτυχιακού προγράμματος «Διοίκηση Πολιτισμικών Μονάδων». Ήταν Άνοιξη του 2016 και ήμουν ενθουσιασμένη που βρήκα το αντικείμενο στο οποίο επρόκειτο να εντρυφήσω από το πρώτο κιόλας έτος της τριετούς φοίτησής μου στο μεταπτυχιακό πρόγραμμα σπουδών, και μάλιστα το συνέδεα με την δική μου πολιτιστική κληρονομιά.

Χορευτές από τον Ποντιακό Σύλλογο Γουμένισσας "Διογένης ο Σινωπεύς" στον χορό Σέρρα (Φωτογραφία Δημήτρης Σουμελίδης)

Ερώτηση: Είχες τη βοήθεια συλλογικών φορέων και απλών ανθρώπων στην προσπάθειά σου αυτή και εάν ναι, ποιοί ήταν αυτοί.

Απάντηση: Σαφώς και είχα την βοήθεια και την συμπαράσταση συλλογικών φορέων αλλά και μεμονωμένων προσώπων που δεν περιορίζονται στην απλή ιδιότητα του χορευτή ή του μουσικού, αλλά συνέλεξαν στοιχεία για την ιστορία του Σέρρα και διερεύνησαν την ιδιαίτερη σημειολογία του. Αυτοί ήταν οι πληροφορητές μου, που άλλος περισσότερο κι άλλος λιγότερο συνετέλεσαν όλοι μαζί στην επιτυχία του επιτεύγματος. Όλοι οι εμπλεκόμενοι στο εγχείρημα αυτό αναγράφονται στο Δελτίο που θα αναρτηθεί σε λίγο καιρό από την σελίδα ayla.culture.gr της Διεύθυνσης Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς του Υπουργείου Πολιτισμού. Όμως δεν μπορώ να μην μνημονεύσω και τους ανθρώπους που εμπνεύστηκαν από την ιδέα μου και βοήθησαν εθελοντικά στην διάδοση της πληροφορίας, στην κινητοποίηση των κοινοτήτων ανά την οικουμένη και στην δικτύωση προσώπων και φορέων ώστε το αίτημα να γίνει παμποντιακό και να αποκτήσει σάρκα και οστά υπακούοντας στην συνθήκη που θα πρέπει να διακατέχει ένα αίτημα για καταλογογράφηση from bottom to top δηλαδή να ξεκινάει απαραιτήτως από την πλατιά βάση του λαού και να καταλήγει στον επικεφαλής φορέα. Για όλους αυτούς τους φίλους -εθελοντές που γνώρισα από όλα τα σημεία του ορίζοντα- στους αφανείς ήρωες που με εμπιστεύτηκαν και πίστεψαν στο όραμα μου και έδειξαν τόση προσήλωση στον στόχο, μόνο την ευγνωμοσύνη μου μπορώ να εκφράσω.

Ερώτηση: Ήταν εύκολος ο δρόμος για την αναγνώριση και ποιες ήταν οι ενέργειές σου.

Απάντηση: Όχι δεν ήταν καθόλου εύκολος ο δρόμος. Πέραν της επιστημονικής τεκμηρίωσης, το αίτημά μας είχε μια μοναδική ιδιαιτερότητα. Το στοιχείο Σέρρα είναι παμποντιακό, χορευόταν σε όλον τον Πόντο και χορεύεται σε όλη την Ελλάδα αλλά και στις κοινότητες Ελλήνων του εξωτερικού όπου εγκαταστάθηκαν και μετεγκαταστάθηκαν Πόντιοι πρόσφυγες. Θα έπρεπε να ενώσω όλον τον ποντιακό χώρο για να εξασφαλίσω την είσοδό του στο ευρετήριο γιατί εκ των ων ουκ άνευ προϋπόθεση για να μπει ένα στοιχείο στο Εθνικό Ευρετήριο είναι να συμφωνεί όλη η κοινότητα πως είναι πολύ σημαντικό γι αυτήν. Αντιλαμβάνεστε επομένως πως όσο πιο μικρή είναι η κοινότητα τόσο πιο εύκολη είναι η καταλογογράφηση. Π.χ. εάν ένα μικρό χωριό της ελληνικής επαρχίας θελήσει να βάλει στο ευρετήριο το πανηγύρι του και τα έθιμα που τελούνται κατά την διάρκειά του, είναι πολύ πιο εύκολη η συνεννόηση και η συμπόρευση μερικών εκατοντάδων κατοίκων. Εμείς μετράμε εκατομμύρια και είμαστε διασκορπισμένοι σε όλα τα μήκη και τα πλάτη της οικουμένης. Επιπροσθέτως όπως και άλλες εθνοτοπικές κοινότητες της χώρας μας δεν εκπέμπουμε στο ίδιο μήκος κύματος. Διχαζόμαστε, «τρωγόμαστε» μεταξύ μας, έχουμε τα ίδια χαρακτηριστικά δηλαδή με τους υπόλοιπους Έλληνες εδώ και αιώνες, από την αρχαιότητα ακόμα. Το αξιοσημείωτο στην δική μας περίπτωση όμως είναι πως ο Σέρρα, ο Πυρρίχιός μας, κατόρθωσε να μας ενώσει όλους (πλην ελαχίστων εξαιρέσεων που εν γνώσει τους διάλεξαν τον δρόμο της εσωστρέφειας- δεν τους κρίνουμε).

Ερώτηση: Ποια είναι τα επόμενα βήματά σου και προς ποιά κατεύθυνση.

Απάντηση: Στα άμεσα προσωπικά μου σχέδια είναι η έκδοση βιβλίου με θέμα τον Σέρρα. Όσον αφορά όμως στο αίτημα, με την καταλογογράφηση του στοιχείου δεν τελειώνει η πορεία του, τουναντίον τώρα αρχίζει… Στο Δελτίο υπάρχει ειδικό πεδίο στο οποίο προτείνονται τρόποι για την διαφύλαξη του στοιχείου. Αυτό ακριβώς πρέπει να κάνουμε από εδώ και στο εξής ως ποντιακή κοινότητα. Ο απώτερος στόχος για τον Σέρρα είναι να ενταχθεί στον Αντιπροσωπευτικό Κατάλογο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της Ανθρωπότητας της UNESCO. Ίσως είναι το στοιχείο της Ποντιακής παράδοσης που το αξίζει περισσότερο από οποιοδήποτε άλλο και μπορώ να επιχειρηματολογήσω γι’ αυτό επί ώρες. Από εδώ και πέρα θα πρέπει οι Ποντιακοί Φορείς, οι Ομοσπονδίες μας, τα ιδρύματά μας, τα ιστορικά μας σωματεία, σύσσωμος ο ποντιακός κόσμος, να συνταχθούν και να ζητήσουν από την Πολιτεία να αναδείξει το στοιχείο που έχει συνδεθεί όσο κανένα άλλο με την ιστορία, και τον πολιτισμό μας και να το κάνει κτήμα ολόκληρης της ανθρωπότητας!

Φωτογραφία: Χορευτές από τον Ποντιακό Σύλλογο Γουμένισσας "Διογένης ο Σινωπεύς" στον χορό Σέρρα (Φωτογραφία Δημήτρης Σουμελίδης)

Πηγή: efxinospontos.gr