Ένα τραγικό γεγονός, ο θάνατος από ηλεκτροπληξία το πρωί της Πέμπτης ενός νεαρού μαροκινής καταγωγής μετανάστη ήρθε να επιβεβαιώσει με τον πλέον εμφατικό τρόπο τη διαπίστωση - καταγγελία του Δημάρχου Παιονίας Χρήστου Γκουντενούδη: Δεν υπάρχει κράτος.
Εννοείται ελληνικό κράτος διότι από την άλλη πλευρά υπάρχει ένα κανονικό κράτος, η ΠΓΔΜ που πριν 14 βράδια έλαβε απόφαση να μην περνούν στο έδαφός της μετανάστες και πριν ξημερώσει η επόμενη μέρα έστηνε φράχτη και δυνάμεις επαρκέστατες για να εφαρμόσουν την απόφασή του.
Στην καθ’ημάς Ανατολής 500 αποκλεισθέντες αρχικά μετανάστες κάθισαν στις σιδηροδρομικές γραμμές και απέκλεισαν τη σιδηροδρομική σύνδεση της χώρας με την Ευρώπη προκαλώντας τεράστια οικονομική ζημιά, χωρίς το κράτος να επιβάλλει το νόμο.
Το μεσημέρι της Πέμπτης στην Ειδομένη και στην ουδέτερη ζώνη το σκηνικό θύμιζε εμπόλεμη ζώνη. Μετανάστες αφηνιασμένοι έχοντας μπροστά τη σορό του άτυχου μαροκινού επιχειρούν να περάσουν τα σύνορα. Εκεί όπου κατασκήνωσαν χιλιάδες άλλοι- τη μέρα αυτή υπολογίζονταν σε 6.000 άτομα- απαγορεύοντας την έξοδο ακόμα και στους πρόσφυγες τους οποίους συνεχίζουν να δέχονται οι Σκοπιανοί.
Ένα ελικόπτερο της ΠΓΔΜ υπερίπταται του χώρου καθώς οι μετανάστες μετά τη ρίψη χημικών και δακρυγόνων διασκορπίζονται κατά μήκος του φράχτη.
Από τα επεισόδια τραυματίζονται μερικοί μετανάστες. Οι επιθετικότεροι επιστρέφουν και στη διασταύρωση των σιδηροδρομικών γραμμών με τον ασφάλτινο δρόμο στήνουν μια κανονική τελετή. Τέλεσαν τα ταφικά τους έθιμα, είπαν μερικοί. Επί μια ώρα ακούγονται αρές, συνθήματα, προσευχές… Τα μάτια μας δακρύζουν και η ανάσα δυσκολεύει από τα δακρυγόνα.
-Από πού έρχεσαι; ρωτάμε το νεαρό μετανάστη που ξέρει λίγα Αγγλικά. Από την Μπουργκίνα Φάσο, η απάντησή του.
-Τι θα κάνετε τώρα, αφού δεν σας αφήνουν; ξαναρωτάμε.
- Θα μείνουμε εδώ και θα περάσουμε. Ή όλοι ή κανένας, δίνει το σύνθημα.
Στη γραμμή που τους χωρίζει από τα Σκόπια οι καταληψίες μετανάστες το λένε αλλιώς. Πυροβολήστε μας, δεν επιστρέφουμε.
Από το βράδυ της Τετάρτης στο σταθμό Ειδομένης έχει σταθμεύσει ένα τρένο. Λίγα μέτρα παραπέρα τρία λεωφορεία περιμένουν. Το πρωί της Πέμπτης μοιράστηκε μια ανακοίνωση στους μετανάστες. Έχετε τρεις ημέρες για να αποχωρήσετε από τα σύνορα. Κάτι σαν τελεσίγραφο των ελληνικών αρχών. Στη Βουλή την ίδια ώρα ο Υπουργός Μεταναστευτικής Πολιτικής Γιάννης Μουζάλας ανακοίνωνε ουσιαστικά ότι το κράτος θα ασκήσει την εξουσία του για να εφαρμοστεί ο νόμος. Οι γραμμές θα εκκενωθούν για να επαναλειτουργήσει ο σιδηρόδρομος και να εκκενωθεί από μετανάστες η Ειδομένη.
- Σταμάτησε καθόλου η ροή από την Αθήνα; ρωτάμε ένα κατασκηνωμένο επί μέρες μέλος μιας οργάνωσης που περιθάλπει τους τραυματίες και τους αρρώστους μετανάστες.
- Μόλις χθες ήρθαν 40 λεωφορεία και σήμερα όλη μέρα έρχονται, ακόμα και με ταξί, απάντησε.
Δεν τον πιστέψαμε και λίγα μέτρα παραδίπλα σχεδόν στον χώρο που διαδραματίζονται τα επεισόδια, νωρίς το μεσημέρι συναντάμε την πρόεδρο της Τοπικής Κοινότητας Ξανθούλα Σουπλή. «Ναι, χθες έφτασαν 40 λεωφορεία γεμάτα με μετανάστες!» επιβεβαιώνει και διεκτραγωδεί το δράμα των κατοίκων της Ειδομένης: Δεν μπορούν να ξεμυτίσουν από τα σπίτια τους. Φοβούνται αφού μετανάστες σε απόγνωση χτυπούν όπου βρουν. Ακατοίκητα σπίτια, κοτέτσια… Η ανάγκη να φάνε και να ζεσταθούν οδήγησε μετανάστες σε πολλές καταστροφές.
Χώρια η ένταση. Το απόγευμα και το βράδυ της Τετάρτης αφηνιασμένοι μετανάστες επιτέθηκαν ακόμα και στις σκηνές των μελών των ΜΚΟ και των προσφύγων. Έσπασαν, ρήμαξαν… Αφού δεν περνάμε εμείς, δεν θα περάσει κανείς, το σύνθημά τους. Έντρομοι οι εθελοντές, αλλά και μέλη των ΜΚΟ εγκατέλειψαν τις σκηνές τους. Κράτος κι εξουσία πια έχει το ανεξέλεγκτο πλήθος.
Νεαροί στη συντριπτική τους πλειοψηφία οι μετανάστες. Και οι χώρες προέλευσής τους δημιουργούν ερωτηματικά. Προφανώς κάτι δεν κάναμε σωστά κι η Ελλάδα έγινε ελκυστικός τόπος. Διότι να έρθουν μετανάστες από το Πακιστάν μέσω Τουρκίας είναι λογικό. Ακολουθούν τη συντομότερη διαδρομή. Αλλά πως εξηγείται ότι άτυχος Μαροκινός, όπως και οι μετανάστες από τις χώρες του Μαχρέμπ, δεν επιχείρησε να περάσει από το όμορο Γιβραλτάρ – δυο απλωτές δρόμος στη θάλασσα- και να ζητήσει να μπει στην ΕΕ ή να επιχειρήσει ταξίδι προς την Ισπανία και την Ιταλία και έκανε εφτά και οχτώ χιλιάδες χιλιόμετρα για να μπεί στην Ελλάδα από την Τουρκία και να βρεθεί στην Ειδομένη;
Ποιος έδωσε την εντύπωση ότι από την Ελλάδα μπορεί να βρεθεί στην Ευρώπη κάθε οικονομικός μετανάστης; Είναι ένα ερώτημα εύλογο καθώς περισσεύουν οι μετανάστες από τη Δυτική Αφρική που στην πλειοψηφία τους επιχειρούσαν να περάσουν στην Ευρώπη μέσω Ιταλίας και τους τελευταίους μήνες προτιμούν την Ελλάδα, αφού η δίοδος προς την Ιταλία σχεδόν σφραγίστηκε.
Ύστερα από δυο ώρες έντασης τα πνεύματα φαίνεται να καταλαγιάζουν. Ίσως κουράστηκαν, ίσως χρειάζονται νέες δυνάμεις. Η καντίνα κάνει χρυσές δουλειές, πατείς με πατώ σε συνωστίζονται οι πεινασμένοι για ένα σάντουιτς. Τώρα πια δεν υπάρχουν και εθελοντές για να μοιράσουν φαγητό.
Δυο νεαροί στη ρίζα ενός δέντρου, μέσα σε χωράφι ξεκουράζονται, σχεδόν παίρνουν τον μεσημεριανό τους υπνάκο. Πλησιάζουμε. Ο ένας κρατά την κιθάρα του αγκαλιά. Παραδίπλα μια οικογένεια με δυο χαριτωμένα μικρά κοριτσάκια. Έστρωσαν κατάχαμα οι μανάδες τους και μασουλάνε όσα ο Πανάγαθος – Θεός, Αλλάχ, ποιος να ξέρει- μερίμνησε για αυτές.
Σηκώνω τη μηχανή για να απαθανατίσω τη σκηνή. Η μια μάνα χαμηλώνει το βλέμμα της. Κρύβει σχεδόν το πρόσωπό της στη μαντίλα που φορά. Ντράπηκα και κατέβασα τον φακό.
Άραγε πόσοι χορτασμένοι του πολιτισμένου κόσμου πρέπει να ντραπούν γιατί δυο μανάδες ξεριζώθηκαν από τα βάθη της Αφρικής ή της Ασίας για να ζητήσουν καλύτερες μέρες εφτά και οχτώ χιλιάδες μακριά από τα σπίτια τους;
Στο ταξίδι της επιστροφής ο Σταύρος Τζίμας, ο καλός συνάδελφος της ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗΣ, αναζητά καφενείο στην Ειδομένη για να μάθει τα καθέκαστα. Αν δουλεύουν, αν αντιμετωπίζουν προβλήματα… Το ένα κλειστό, το άλλο δίπλα στο σταθμό δεν έχει θέση ούτε για ορθίους. Περιττή η ερώτηση.
Στην τελευταία στροφή πριν βγούμε από το χωριό, βλέπει δυο γυναίκες.
- Δημοσιογράφοι είμαστε..πως πάτε; Έχετε προβλήματα με τους μετανάστες; ρωτά.
- Στο σπίτι δεν ειχαμε κανένα πρόβλημα… Στο κοτέτσι όμως δεν έμεινε κότα, απαντά σχεδόν χαμογελώντας η όμορφη κυρά. Μιλάει σπαστά τα ελληνικά. Από πού είστε; ξαναρωτά ο Σταύρος. Από την Αλβανία ήρθαμε πριν τρία χρόνια, λύνει την απορία μας η όμορφη Αλβανίδα. Μετανάστις κι αυτή με τον άντρα της. Ρίζωσε εκεί και τώρα κλαίει τις κότες της. Που τις έφαγαν άλλοι μετανάστες. Πιθανόν από τη Μπουργκίνα Φάσο.
Κύκλους κάνει η ζωή….
Θεοφύλακτος Παγλαρίδης
